جمعیت حقوق بشر آذربایجان – ارک درباره حقوق بشر آذربایجانی های ساکن در ایران
در تاریخ ۲۰ مرداد ۱۴۰۴، آراز امان، فعال مدنی آذربایجانی محبوس در زندان اوین، در مراجعه به بهداری این زندان به دلیل درد شدید مفصل زانو – که به گفته منابع نزدیک به خانواده‌اش نتیجه شکنجه‌های دوران بازداشت است – به جای دریافت خدمات درمانی، با تهدید آشکار به مرگ از سوی پزشک بهداری به نام «رضایی» مواجه شده است.
به گزارش جمعیت حقوق بشر آذربایجان ارک به نفل از یک منبع مطلع، این پزشک با رفتاری تحقیرآمیز خطاب به امان گفته است: «اگر تو و امثال تو را ببرند بالای دار، دردتان هم تمام می‌شود.» این اظهارات، علاوه بر تحقیر و بی‌احترامی، مصداق روشن تهدید به مرگ، نقض حق حیات و حق برخورداری از امنیت فردی است.
آراز امان که اکنون در نوزدهمین ماه بازداشت خود به سر می‌برد، از مدت‌ها پیش از درد مزمن و شدید زانو رنج می‌برد و به دلیل بی‌توجهی مسئولان بهداری، شرایط جسمی او وخیم‌تر شده است. بر اساس استانداردهای بین‌المللی، از جمله قواعد حداقل استاندارد سازمان ملل برای رفتار با زندانیان (قواعد ماندلا)، زندانیان حق دارند بدون تبعیض به خدمات درمانی کافی و مناسب دسترسی داشته باشند.
این فعال مدنی بر اساس حکم صادره از شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی، به ۸ سال حبس به اتهام «جاسوسی»، ۵ سال حبس به اتهام «اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور»، و ۲ سال محرومیت از عضویت در احزاب، فعالیت رسانه‌ای و خروج از کشور محکوم شده است. این حکم پس از تجدیدنظرخواهی به شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر استان تهران ارجاع شده است.
با توجه به تعهدات بین‌المللی ایران، از جمله ماده ۶ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (حق حیات) و ماده ۱۰ همان میثاق (حق برخورداری از رفتار انسانی با زندانیان)، تهدید به مرگ و عدم ارائه خدمات درمانی می‌تواند به‌عنوان نقض جدی حقوق بشر و حتی رفتار بی‌رحمانه و غیرانسانی تلقی شود.